Leerhuis van de Kerkvaders
leerhuis van de kerkvaders Lessen leesavonden conferenties 2008-2009 LEEFHUIS SINT-JAN GOUDENSTERSTRAAT 21 GENT
HET LEERHUIS VAN DE KERKVADERS wil de rijkdom van de kerkvaders ontsluiten voor mensen van vandaag door lessen, leesavonden en conferenties, met het oog op de verdieping en verrijking van het gelovig leven van de deelnemers, dankzij een dieper begrijpen van het mysterie van Christus en de Kerk, in een oecumenische geest.
Stuurgroep: Miet Lissens, Joris Polfliet pr., Joris Van Ael, Dieter Van Belle, Vader Dominique Verbeke
Adviesgroep: Lode Aerts pr., Dirk Boone, Kris De Brabander o.praem., Rob Faesen sj., Wery Goossens, Pierre Trouillez pr., dom Manu Van Hecke o.c.s.o., Dries Van Ootegem, pr.
Medewerkers 2008-2009 Joost Van Rossum, Kris De Brabander, Lode Aerts, Dieter Van Belle, Pierre Trouillez, Michel Van Parys, Vader Dominique Verbeke, Joris Van Ael, Manu Van Hecke, Johannes Lootens, Kees Den Biesen, Gert Poelman.
LEERHUIS VAN DE KERKVADERS Programma 1. De lessen In een tweejarige cyclus van 72 lesuren verkent het LEERHUIS het onderricht en de spirituele leer van de kerkvaders. De tweejarencyclus 2008-2010 volgt een catechetische lijn. De grote thema’s van de christelijke geloofsleer en het spirituele leven worden er in een orde eigen aan de kerkvaders en vanuit hun geschriften aangebracht. De menswording van God in Jezus vormt het grote scharniermoment waarop de tijden en de geschiedenis kantelen. Er gaat een tijd aan vooraf, die de volheid van de tijden, de Menswording van het Woord, aankondigt en voorbereidt: de eerste eeuwen. Dit scharniermoment luidt vervolgens een nieuwe tijd in, met een nieuwe dynamiek en een ongekend perspectief: de tweede eeuwen. LEERHUIS VAN DE KERKVADERS In 9 lesdagen worden dit werkjaar de “eerste eeuwen” besproken, die de menswording voorbereiden. Het zijn de eeuwen van de grote zwangerschap. Schepping, heelal, geschiedenis en Schrift dragen een geheim. Als een goddelijke vrucht komt het te voorschijn uit de tijden: in het boek van de schepping en in profetieën en schriftwoorden wordt het aangezegd. Als de tijden “vol” zijn wordt het geheim geboren: het eeuwige Woord dat bij de Vader was daalt af in tijd en ruimte, het Woord wordt mens. Dit zijn de eeuwen voor de menswording van God. Volgend lesjaar, 2009-2010, worden de “volgende of tweede eeuwen” besproken. Ze geven ons uitzicht op het ongelooflijke perspectief dat het christelijk geloof biedt aan wie in de Kerk de weg van Christus gaan. Het zijn de eeuwen voor de vergoddelijking van de mens. Zowel kerkleiders, theologen en monniken komen aan bod. Er is aandacht voor Griekse, Syrische en Latijnse kerkvaders en monnikenvaders. De lessen zijn gespreid over 9 zaterdagen per jaar, van telkens 4 lesuren. Men schrijft in per volledig lesjaar. De lessen vinden plaats in het Leefhuis Sint-Jan, Gent. LEERHUIS VAN DE KERKVADERS 2. De conferenties Elk trimester nodigt HET LEERHUIS een gastspreker uit voor een conferentie. Deze conferenties vinden plaats op een zondagnamiddag in het Leefhuis Sint-Jan of in de orthodoxe parochie van de Heilige Apostel Andreas. In het komende lesjaar cirkelen deze conferenties rond het thema van de historische realiteit waarin de christenen uit de eerste periode van de kerkgeschiedenis zich bevonden. 3. De leesavonden Per trimester organiseert HET LEERHUIS ook twee leesavonden. We lezen uit teksten van auteurs die in de lessen ter sprake komen en die aansluiten bij de behandelde thema’s. De leesavonden vinden telkens plaats op een woensdagavond in de orthodoxe parochie van de Heilige Apostel Andreas. LEERHUIS VAN DE KERKVADERS De lessen De eerste eeuwen Lesdag 1: zaterdag 27 september 2008 Zwijgen en spreken over God, De verborgen God die zich meedeelt Wie kan zo met de Heer van de schepping omgaan dat hij diens Wezen zou naspeuren, of zijn Vaderschap zou onderzoeken, of zijn grootheid zou verkennen en zou zeggen: Wie is Hij? Voorwaar Hij is voor allen in elk opzicht verborgen. En zou Hij zichzelf niet aan ons bekend maken, was er niets in de Schepping dat Hem kon verklaren. Efrem de Syriër Lesgever: Joris Van Ael, Leerhuis van de Kerkvaders *********** Lesdag 2: zaterdag 18 oktober 2008 God de Vader, de Zoon en de Heilige Geest Het mysterie van de H. Drie-Eenheid bij de Cappadocische Kerkvaders en bij Augustinus. Ik ben nog maar begonnen te denken aan de Eenheid, en de Drievuldigheid baadt mij in haar schittering. Ik ben nog maar begonnen te denken aan de Drievuldigheid, en de Eenheid grijpt me weerom aan. Gregorius van Nazianze. Als men vraagt: ‘Drie wat?’, schiet de menselijke taal fundamenteel tekort. Men antwoordt wel: ‘drie personen’, maar dat is niet om het zo te zeggen, maar om niet helemaal te moeten zwijgen. Augustinus van Hippo Lesgevers: Joost Van Rossum, Institut St Serge, en Lode Aerts, bisdom Gent. ************ Lesdag 3: zaterdag 22 november 2008 De H. Drie-Eenheid straalt uit naar Kerk en leven. Hedendaagse herlezing van de leer van de vaders over de H. Drie-Eenheid naar sacramenteel, moreel en spiritueel leven toe. De vaders hebben ons geleerd dat de Drie-Eenheid geen kwestie is voor academisch speculatief denken. Haar waarheid wordt alleen geopenbaard als we deel hebben aan de Vader-Zoonrelatie door de Heilige Geest, die ons doet roepen: ‘Abba, Vader’. Daarom wordt de Drie-Eenheid alleen geopenbaard in de Kerk, de gemeenschap waardoor wij kinderen worden van de Vader van Jezus Christus. Uit: John Zizioulas,Communion and Otherness Lesgevers: Joris Van Ael, Leerhuis van de Kerkvaders, en Gert Poelman, Bisdom Gent. Lesdag 4: zaterdag 20 december 2008 God komt in de Schepping Het mysterie van Gods zelfmededeling in de schepping van tijd en ruimte God heeft ontelbare werelden in het bestaan geroepen; eindeloos talrijke naturen. Het behaagde zijn genade te verlangen dat werelden zouden bestaan, opdat de schepselen Hem zouden kunnen gewaarworden. Isaac de Syriër God begon niet de mens te scheppen met een hemelse natuur, noch begiftigde Hij hem met de zegeningen van de hemel, noch met de eenheid met de Zoon, maar hij begon hem te scheppen vanuit het stof van de grond… Matta el Maskîne Lesgevers: Joris Van Ael, Leerhuis van de kerkvaders, en Dom Michel van Parys, Chevetogne. *********** Lesdag 5: zaterdag 24 januari 2009 God komt in het Woord van de Schrift I De Schrift lezen met Ireneüs van Lyon en met Origines Wat de apostelen, Christus’ gebod volgend, hebben gepredikt, is vervolgens door henzelf en door de mensen van hun omgeving, onder de inspiratie van de Heilige Geest overgedragen in geschriften, die het fundament vormen van ons geloof. Te weten het viervormig Evangelie : volgens Mattheus, Marcus, Lucas en Johannes. En de evangelische boodschap,herneemt op integrale wijze de boeken van het Oude verbond. Ireneüs van Lyon Origines is de eerste grote meester in de exegese. Allen die na hem zijn gekomen zijn hem ongeveer alles verschuldigd, in alle domeinen. Jean Daniélou Lesgevers: Dieter Van Belle, CCV in het Bisdom Gent en Pierre Trouillez, Bisdom Mechelen-Brussel **************** Lesdag 6: zaterdag 28 februari 2009 God komt in het Woord van de Schrift II De Schrift lezen met Efrem de Syriër en Theodoretus van Cyr We moeten ons bewust zijn dat, als de Heer niet de namen van de dingen had aangenomen, het voor hem niet mogelijk was geweest met ons, mensen, te spreken. Hij kleedde zichzelf in taal, zodat wij ons zouden kleden in zijn levenswijze… Hij trok onze spreekwijzen aan… … en op alle wijzen deed Hij moeite om ons te winnen. Efrem de Syriër Lesgevers: Vader Dominique Verbeke, Orthodox vormingscentrum Brussel en Kees den Biesen, Nederland Lesdag 7: zaterdag 28 maart 2009 God komt in het Woord van de Schrift III De Schrift lezen met de Latijnse Vaders Het Oude Testament is de versluiering van het Nieuwe Testament en het Nieuwe Testament is de ontsluiering van het Oude Testament. De sluier bleef tot hij in Christus werd weggenomen. Het Oude Testament bleef gesloten tot het werd geopend door de sleutel van het kruis. Augustinus van Hippo Lesgever: Kris De Brabander o.praem. Abdij Tongerlo. ************* Lesdag 8: zaterdag 25 april 2009 De omgang met het Woord van de Schrift Lectio, schrift en gebed, het doen van de Schrift. De lezing blijft nutteloos, het verstaan van de Schrift onmachtig en de memorisatie ervan is slechts herhaling van holle woorden als wij het gebod van de Heer niet gehoorzamen en als het woord niet onze levensgezel wordt. Matta el Maskîne Lesgever: Dom Manu Van Hecke, Westvleteren De relatie van de exegese van de vaders en de moderne exegese. Verrijking of tegenstelling. Er mag vandaag geen bijbelverklaring meer bestaan die het modern exegetisch fundament van een adequaat historisch tekstbegrip misprijst. Maar het is te hopen dat de verklaring zich daar niet toe beperkt. Ze moet het woord Gods, dat nooit definitief te verklaren valt, altijd weer in alle dimensies van het verstaan proberen te vertalen. Anders is theologie en spiritualiteit niet langer bijbels, precies omdat de bijbelverklaring niet genoeg theologisch en spiritueel is. Ernst Dassmann Lesgever: Lode Aerts, Bisdom Gent *************** Lesdag 9: zaterdag 16 mei 2009 De volle tijd: de menswording van het Woord De openbaring van het geheim dat voor alle eeuwen verborgen was. De Vader had een Zoon in het geheim, en niemand wist het, maar Hij wou de wereld zijn verhaal symboolgewijze openbaren en in profetie wou Hij van zijn beminde spreken. Jacob van Sarug Weerom gaat de ziel verder om de ene en enige bron te ontmoeten die heel het onderricht vanuit Schepping en Schrift in zichzelf bevat. Ik spreek over het Evangelie. In de enkelvoudige, allesomvattende ruimte van het Evangelie bestaat vooraf elke waarheid. Maximus Confessor Lesgever: Joris Van Ael, Leerhuis van de Kerkvaders LEERHUIS VAN DE KERKVADERS De conferenties Zondag 26 oktober 2008 Leefhuis Sint-Jan, 15u00-17u30 P. Kris De Brabander o.praem. Ik ben een christen! Over christenvervolging en martelaarsspiritualiteit in de vroege Kerk ************ Zondag 8 maart 2009 Leefhuis Sint-Jan, 15u00-17u30 E.H. Pierre Trouillez, Bisdom Mechelen- Brussel De Constantijnse vrede: begin van een nieuwe Kerk? **************** Zondag 10 mei 2009 Orthodoxe parochie van de H. Apostel Andreas, 15u00- 17.30 Vader Dominique Verbeke Onthouding en seksualiteit in de vroege Kerk. LEERHUIS VAN DE KERKVADERS De leesavonden Telkens in de orthodoxe parochie van de Heilige Apostel Andreas 20u00 tot 21u30 Woensdag 5 en woensdag 12 november 2008 Over de onbegrijpelijkheid van God, Tekstlezing uit de geschriften van de H. Johannes Chrysostomos Begeleiding: Vader Dominique Verbeke, orthodoxe parochie van de H. Apostel Andreas, Gent Woensdag 4 en woensdag 11 februari 2009 Zitten op de schouders van de Kerkvaders. De schrift lezen met de stem van Westerse auteurs van de 6de tot de 12de eeuw. Begeleiding: Br. Johannes Lootens o.c.s.o., Westvleteren. Woensdag 29 april en woensdag 6 mei 2009 Raadgevingen bij het lezen van de Schrift. Teksten over lectio uit Efrem de Syriër, Isaac de Syriër en Matta el Maskîne Begeleiding: Joris Van Ael, Leerhuis van de Kerkvaders. Inschrijvingen gebeuren schriftelijk, met de aangehechte inschrijvingsstrook of via de website www.kerkvaders.leefhuissintjan.be U bent ingeschreven na storting van de inschrijvingssom op het rekeningnummer van 001-4857613-26 van VZW Leefhuis Sint-Jan/Leerhuis, Goudensterstraat 21, 9000, Gent, met vermelding: inschrijving lessen, of leesavonden 1ste en/of 2de en/of 3de trimester. LEERHUIS VAN DE KERKVADERS Inschrijven LEERHUIS VAN DE KERKVADERS Locatie en kostprijs 1. De lesdagen op zaterdag vinden plaats in het Leefhuis Sint-Jan, Goudensterstraat 21 te 9000 Gent. Men schrijft in voor de ganse lessenreeks van negen zaterdagen. Dus voor één volledig lesjaar. De kostprijs - met inbegrip van deleesavonden en de syllabi, de drank bij het middagmaal en tijdens de pauze - bedraagt 300 euro per lesjaar (250 euro voor niet-werkenden). Deze prijs mag voor niemand een belemmering zijn. - Welkom vanaf 9.30u - Lestijd met korte pauze: van 10.00u tot 11.50u - Middaggebed: 12.00u - Maaltijd (meegebracht, drank ter plaatse) 12.30 u - Lestijd met korte pauze: van 13.15u tot 15.00 u 2. De conferenties vinden plaats in het Leefhuis Sint-Jan, Goudensterstraat 21 te 9000 Gent, tenzij anders vermeld. Zij zijn kosteloos toegankelijk voor iedereen. Aanvang 15.00u met middaggebed. Einde: 17.30u 3. De leesavonden, op woensdagavond, vinden plaats in de gebouwen van de Orthodoxe parochie van de H. Apostel Andreas, Sophie van Akenstraat 17, 9000 Gent. Kostprijs (voor niet-deelnemers aan de lessenreeks) per twee leesavonden, teksten inbegrepen: 16 euro. Aanvang: 20.00u Einde: 21.30u LEERHUIS VAN DE KERKVADERS
Inschrijvingsstrook Naam Voornaam Straat + nr. Postnummer + gemeente Telefoon mail Schrijft zich in voor: lessenreeks van 9 zaterdagen en 6 leesavonden 300 € (student of werkloos): 250 € 6 leesavonden afzonderlijk 48 € 2 leesavonden, 1ste trimester 16 € 2 leesavonden, 2de trimester 16 € 2 leesavonden, 3de trimester 16 € En stort ____________ euro op rekeningnummer 001-4857613-26 van Leefhuis Sint-Jan Leerhuis Rekeningnummer van waaruit gestort zal worden: Opsturen naar: Leefhuis Sint-Jan/Leerhuis, Goudensterstraat 31, 9000 Gent
LEERHUIS VAN DE KERKVADERS Contact LEERHUIS VAN DE KERKVADERS, p.a. Dhr. Joris Van Ael, Goudensterstraat 31, 9000 Gent 09 226 77 45 of kerkvaders@leefhuissintjan.be www.kerkvaders.leefhuissintjan.be Illustratie kaft: Vaas met ranken, museum van Apamea, Syrië / vormgeving: Pascal Veeckman / vzw leefhuis Sint-Jan, Goudensterstraat 21, 9000 Gent
|